2018_0320_22.jpg
Jowita Niewulis-Grablunas

Litewska gwara puńska
Fonologiczny system konsonantyczny

Wydanie I
Poznań 2018

Format 21x15 cm
ISBN 978-83-65483-73-7
ss. 192


Książka składa się z pięciu części głównych. We wstępie zostały przedstawione cele powstania książki, metody badań i podstawy teoretyczne, którymi się posługiwałam opisując system fonologiczny gwary. Znajdzie się tutaj opis gwary na tle innych gwar litewskich oraz krótka historia badań nad gwarami litewskimi w Polsce. W części drugiej System konsonantyczny gwary puńskiej: wiadomości ogólne zawarto wiadomości dotyczące sposobu wydzielania fonemów systemu konsonantycznego. Część trzecia książki Opis fonemów systemu konsonantycznego, dystrybucja – to głównie opis allofonów fonemów i ich pozycji. W części czwartej Propcesy zachodzące w gwarze puńskiej zostały wymienione procesy, które pomagają ustalić pozycje neutralizacji opozycji spółgłosek oraz wskazują na przynależność allofonów do odpowiednich fonemów. Takimi procesami są, np.: asymilacja, dysymilacja, degeminacja, wypadanie czy „dodawanie“ spółgłosek. Grupy spółgłoskowe gwary puńskiej to część, w której opisano spółgłoskowe grupy nagłosowe i wygłosowe.

Podstawowym celem powstania tej książki jest synchroniczny (w tym wypadku w latach 1999–2015) opis konsonantycznego systemu fonologicznego gwary puńskiej. Lecz jest i inny powód – otóż gwarami litewskimi w Polsce, w tym puńską, posługuje się coraz mniej osób. Przyczyny takiego procesu są różne: niż demograficzny, mieszane małżeństwa, wyjazd młodych ludzi za pracą do dużych miast, podjęcie studiów na uczelniach wyższych nie tylko w Polsce, ale również na Litwie. Po ukończeniu nauki na uczelniach wyższych niewielka część młodych ludzi powraca do swojej małej ojczyzny. Poza tym bardzo duży wpływ na system językowy polskich Litwinów ma język polski i litewski język literacki. Właśnie z tych powodów warto w jak największym stopniu rejestrować i opisywać gwary pogranicza jaką właśnie jest gwara puńska, gdyż stanowią one nie tylko niezbędny materiał do obserwacji mechanizmów wpływów językowych czy też do badań nad kontaktami bałto-słowiańskimi [Zinkevičius: 1966, 29], ale również materiał, który, żywię nadzieję, w przyszłości będzie stanowić materiał pomocny w dalszych badaniach tejże gwary.

(Ze wstępu)

Nakład wyczerpany